Jak wygląda poród naturalny? 

Jeśli ciąża przebiega prawidłowo i lekarz nie stwierdzi żadnych przeciwwskazań, poród naturalny jest najlepszym finałem dziewięciu miesięcy oczekiwań na maluszka. Zarówno dla mamy, jak i jej dziecka poród siłami natury ma wiele korzyści.

Poród naturalny polega na wydostaniu się dziecka kanałem rodnym kobiety, bez ingerencji chirurgicznej, jak to ma miejsce podczas cesarskiego cięcia. Nie oznacza to jednak, że nie mogą być zastosowane różne wspierające procedury medyczne, takie jak np. podanie znieczulenia, kroplówki czy nacięcie krocza. 

To, jak wygląda poród naturalny zależy od wielu czynników. Niektóre kobiety przechodzą przez jego poszczególne fazy szybko, u innych proces ten trwa nawet kilkanaście godzin. Co więcej, nie ma reguły pod względem czasu trwania porodu w zależności do tego, czy jest to poród pierwszy, czy kolejny.   

 

Przygotowanie ciała do porodu – możliwe objawy 

W trzecim trymestrze ciąży, głównie pod jego koniec, organizm kobiety zaczyna się przygotowywać do porodu. Rozluźnieniu ulega między innymi chrząstkozrost łonowy i połączenia między stawami krzyżowo-biodrowymi, co ma na celu przystosowanie miednicy do porodu.  

Niekiedy dochodzi do nadmiernego rozciągania i uszkodzenia chrząstkozrostu między kośćmi łonowymi, co określa się jako rozejście spojenia łonowego. Bez względu na planowany sposób rozwiązania ciąży, którym może być cesarskie cięcie lub poród naturalny, rozejście spojenia łonowego może wystąpić i stanowi jedno z przeciwwskazań do porodu siłami natury.  

Nawet na kilka tygodni przed spodziewanym terminem porodu może również dojść do wydalenia czopu śluzowego zamykającego kanał szyjki macicy w czasie ciąży. Nie ma ściśle określonego terminu, kiedy powinno to nastąpić. Odejściu czopa śluzowego może towarzyszyć domieszka krwi, co jest zupełnie normalne i wynika z pęknięć drobnych naczyń krwionośnych w obrębie szyjki macicy. Jeśli jednak zauważysz sporą ilość świeżej krwi, skontaktuj się z lekarzem, ponieważ może to świadczyć o rozwieraniu się szyjki macicy, a tym samym rozpoczętej akcji porodowej. 

Przed porodem może także dojść do odejścia wód płodowych. Niekiedy wypływają one w dużej ilości jednocześnie, innym razem powoli się sączą, a w części przypadków zostają uwolnione dopiero w trakcie porodu. Jednak obserwując odpływające wody płodowe zawsze należy bezzwłocznie udać się do lekarza. 

Początek akcji porodowej mogą też zwiastować biegunki, a nawet mdłości i wymioty. Wynika to m.in. z działania hormonów i samooczyszczania się organizmu przed porodem naturalnym. 

Pamiętaj, że objawy porodu mogą wystąpić już na kilka tygodni przed terminem. Zwykle nie powinny one budzić niepokoju, ale wszystkie symptomy powinny być konsultowane z lekarzem prowadzącym ciążę. 

 

Poród naturalny – faza pierwsza – postępujące rozwarcie i skurcze 

Faktyczny początek porodu naturalnego określa się jako jego pierwsza faza. Na tym etapie poród naturalny dopiero się rozpoczyna. Jest to najbardziej zróżnicowany etap i ciężko przewidzieć dalszy przebieg porodu. Poród naturalny, zwłaszcza na etapie rozwoju skurczów i rozwarcia szyjki macicy może trwać od kilkudziesięciu minut do nawet kilkunastu godzin.

Oto, jak wygląda poród naturalny w pierwszym etapie:

  • pojawiają się skurcze, zwykle są nieregularne i mało bolesne, przypominają napięcie i twardnienie brzucha podczas bólów miesiączkowych;

  • z czasem skurcze stają się coraz intensywniejsze, trwają dłużej i występują częściej;

  • skurcze odczuwane co 10 minut i trwające ok. 30–45 sekund każdy, zwykle są wyznacznikiem początku akcji porodowej;

  • przy skurczach co 10 minut powinnaś udać się do szpitala;

  • skurczom towarzyszy stopniowe skracanie się szyjki macicy;

  • gdy główka dziecka jest już stosunkowo nisko, a szyjka macicy zgładzona, dochodzi do jej stopniowego rozwierania się;

  • szyjka macicy otwiera się do 10 cm.

Pierwsza faza porodu trwa najdłużej. Wymaga też sporych nakładów energetycznych od mamy. W trakcie oczekiwania na pełne rozwarcie szyjki macicy zaleca się wykonywanie ćwiczeń relaksacyjnych i oddechowych, które przyspieszają akcję porodową. Możesz też wziąć prysznic i jak najwięcej spacerować. W tym czasie lekarz lub położna będzie badać tętno dziecka i sprawdzać postęp porodu. Często wykonuje się też lewatywę, która może nasilić częstotliwość i intensywność bólów porodowych, a tym samym przyspieszyć akcję porodową. 

 

Faza druga porodu naturalnego – narodziny maluszka 

Poród naturalny w drugiej fazie następuje po uzyskaniu pełnego skrócenia i rozwarcia szyjki macicy. Etap ten jest znacznie krótszy, zwykle trwa maksymalnie do dwóch godzin. Ten etap zakończy się wydaniem maluszka na świat, ale jeśli to się nie uda, zostanie przeprowadzone cesarskie cięcie. Wcześniej jednak możesz się spodziewać następującego postępu porodu:

  • bóle porodowe przeobrażą się w skurcze parte;

  • za skurcze odpowiadają funkcje mięśni macicy, które wypychają dziecko z dróg rodnych;

  • niektóre kobiety podczas skurczy partych odczuwają ulgę w bólu;

  • u części kobiet skurcze odczuwane są tylko w obrębie brzucha, inne doznają także bóli krzyżowych;

  • możesz również odczuwać naglące rozpieranie pochwy;

  • w drugiej fazie porodu położna może naciąć krocze, co znacznie ułatwia narodziny dziecka – bez obaw, wykona to w momencie skurczu i praktycznie tego nie poczujesz. 

Pod koniec drugiego etapu możesz mieć wrażenie, że poród naturalny wyczerpał Twoją siłę. Nie poddawaj się jednak. Wiedz, że zwiastuje to koniec i już za kilka minut zobaczysz swojego maluszka.  

 

Faza trzecia porodu naturalnego – wydalenie łożyska 

Gdy noworodek będzie już leżał nie w Twoim brzuchu, a na jego powierzchni smakując matczynego mleka, Ciebie czeka jeszcze wydalenie łożyska i ewentualne zszycie krocza w znieczuleniu miejscowym.  Wcześniej oczywiście położna lub osoba towarzysząca Ci przy porodzie przetnie pępowinę. 

Wydalenie łożyska raczej nie jest bolesne. W tym momencie Twoja uwaga będzie skupiona na maluszku, a łożysko w większości przypadków zostaje wydalone po jednej próbie parcia. Gdy położna oceni, czy jest ono kompletne, przez kolejne dwie godziny będziesz już tylko cieszyć się towarzystwem dziecka. 

Po ok. dwóch godzinach Ty i Twój maluszek zostaniecie przewiezieni na salę. Położne najprawdopodobniej pozwolą Ci odpocząć przez kolejne kilka godzin, ale radość i napływ adrenaliny mogą utrudnić Ci spokojny sen. Korzystaj jednak, bo już od tej pory maluszek większość czasu spędzi tuż przy Tobie. 

 

Poród naturalny – jak się przygotować?

Jednym z najważniejszych momentów w życiu kobiety jest poród naturalny. Jak się przygotować do tego niezwykłego wydarzenia? Przede wszystkim zadbaj o swój stan emocjonalny. Staraj się nie denerwować, choć oczywiście nie jest to proste. 

Pamiętaj, że poszczególne etapy porodu drogami natury są zupełnie normalne i przez cały czas jego trwania będziesz pod opieką położnych i lekarzy, a dzięki wysiłkowi powitasz na świecie swojego maluszka. 

Najlepszym sposobem na przygotowanie do porodu naturalnego jest wcześniejsze uczęszczanie do szkoły rodzenia. Ważne jest też przygotowanie pod względem technicznym, czyli odpowiednie spakowanie torby do szpitala, tak aby w najważniejszym dniu nie zawracać sobie głowy błahostkami.  

Lek. Michał Dąbrowski



Źródła:
Węgrzyn P., Głuszak M., Frącki S., Wielgoś M.: Metody oceny postępu porodu we współczesnym położnictwie. Ginekol. Pol. 2013, 84, 709-713.