To określenie trafnie przybliża wygląd oraz funkcje, jakie spełnia zbitek gęstego śluzu, tamujący ujście kanału szyjki macicy. Jego głównym zadaniem jest zatkanie szyjki macicy w celu ochrony płodu przed szkodliwymi czynnikami z zewnątrz. Czop śluzowy w ciąży pojawia się tuż po zapłodnieniu i utrzymuje prawie do samego rozwiązania. Prawie, a więc odejście czopa śluzowego nie zawsze następuje wtedy, kiedy zaczyna się poród! Choć może się tak zdarzyć.

 



 

Jak wygląda czop śluzowy?

 

Czop śluzowy to zbitek gęstego śluzu, o kształcie niewielkiego korka, zresztą tak też zwykło się go nazywać - „korek śluzowy”. Ta zwarta wydzielina pojawia się po zapłodnieniu. Szczelnie tamuje ujście macicy, chroniąc rozwijający się płód przed zakażeniem bakteryjnym czy wirusowym oraz innego rodzaju patogenami ze świata zewnętrznego. Choć rzeczywiście czop śluzowy kształtem przypomina korek, rzadko odchodzi w takiej właśnie postaci, czyli w całości. Znacznie częściej odchodzenie czopa śluzowego przebiega stopniowo, co daje się zauważyć na bieliźnie pod postacią plam gęstego lub galaretowatego i wodnistego śluzu, bezwonnego, białawego, niekiedy podbarwionego krwią. Dzieje się tak, ponieważ szyjka macicy u kobiety ciężarnej jest bardzo mocno unaczyniona, przekrwiona i rozpulchniona. Cienkie i delikatne naczynka krwionośne mogą pękać pod wpływem nacisku wywieranego przez skracanie i rozwieranie się szyjki, przygotowującej się do porodu.

 

Czop śluzowy z krwią nie powinien budzić niepokoju, aczkolwiek należy bacznie się obserwować, ponieważ nawet każde plamienie z dróg rodnych u ciężarnej wymaga pilnej konsultacji ginekologicznej (może świadczyć np. o odklejaniu się łożyska, co jest poważnym zagrożeniem dla płodu i matki). Jeśli jednak ilość krwi jest nieznaczna i pojawia się wraz z gęstą wydzieliną, to znak, że może zaczyna się poród.

 

Czop porodowy może być zatem biały lub czerwony - a więc podbarwiony świeżą krwią - lecz równie dobrze różowy, co świadczy o tym, że wydzielina jest bardziej wodnista, a uszkodzenie naczynek nastąpiło niedawno. Czop śluzowy miewa także brązowe zabarwienie, co wskazuje na obecność w wydzielinie śladów starszej krwi.

 

Czop śluzowy łatwo pomylić ze zwykłym śluzem szyjkowym występującym w okresie ciąży - który także jest gęsty, choć nie tak, jak ten, korkujący ujście macicy. Z rozpoznaniem rodzaju wydzieliny mogą mieć problem zwłaszcza pierworódki. Bez perspektywy porównawczej i bez doświadczenia, trudno o trafną ocenę sytuacji. Szczególnie gdy poród zbliża się wielkimi krokami i z wielkim przejęciem wyczekuje się jego objawów.

 

Kiedy następuje odejście czopa śluzowego?

 

Odejście czopa śluzowego jest jednym z wczesnych objawów porodu, przeważnie nie oznacza jednak, że dziecko pojawi się na świecie lada moment. Na to trzeba będzie poczekać jeszcze kilka dni, a niekiedy nawet tygodni. Ciężarna ma więc chwilę, zanim trafi na porodówkę i może uzupełnić wyprawkę dla maluszka lub sprawdzić zawartość torby do szpitala. Warto do niej spakować komplet niezbędnych kosmetyków do pielęgnacji noworodka: maść ochronną pod pieluszkę Linoeparol Intensive, emulsję do kąpieli Atoperal® Baby Plus, jak również emulsję wspomagającą łagodzenie odparzeń  pieluszkowych Sensi Baby - które z pewnością przydadzą się w pierwszych miesiącach życia dziecka.

 

Odchodzenie czopa śluzowego to sprawa indywidualna. Kiedy u jednych ciężarnych pojawia się dwa tygodnie przed rozwiązaniem, u innych dwa dni wcześniej, a u jeszcze innych dopiero w trakcie porodu. Nie ma na to reguły. Ponadto trzeba zaznaczyć, że alarmującą sytuacją, wymagającą niezwłocznej wizyty u ginekologa-położnika jest pojawienie się wydzieliny z dużą ilością krwi w 36. tygodniu ciąży lub wcześniej.

 

Podsumowując, odejście czopa śluzowego może być jednym z sygnałów, że poród może się rozpocząć niedługo. Pozostałe to opadnięcie brzucha  i parcie na pęcherz, nasilające się skurcze przepowiadające, huśtawka nastroju, zmiana apetytu. Do szpitala należy zgłosić się wówczas, gdy odejdą wody płodowe i/lub skurcze będą regularne, powtarzające się przynajmniej co 10 minut i znacznie silniejsze od skurczy Braxtona-Hicksa. Pojawiają się wtedy, kiedy zaczyna się poród - to jasny sygnał, aby jechać na oddział położniczy - dziecko już jest w drodze i niebawem pojawi się na świecie.

 

Lek. Marta Dąbrowska

 

 

OTC/06642/08/20